PDA'lara Uygun WWW Sayfası Yapımı
Günümüzde internet erişimi olan pek çok avuçiçi cihaza sahibiz. Çeşitli cep telefonları, avuçiçi bilgisayarlar, blackberry ve benzeri haberleşme cihazları küçük ekranları ile bu büyük dünyayı bize sunmak için varlar. Küçük olmaları sayesinde her yere beraberimizde taşıyabiliyoruz. Ama aynı zamanda bu küçüklük bilgisayar monitörlerde gösterilsin diye yapılmış www sayfalarının izlenmesinde sorun oluyor.
Kendi hazırladığımız sayfaların bu cihazlarda da rahatça görüntülenebilmesi elimizde. Bunun için birkaç farklı yaklaşımı deneyebiliriz. Örneğin sayfalarımızın hepsini hem avuçiçi cihazda hem de monitörde benzer görünecek şekilde basit tasarlayabiliriz. Bu bizi cafcaflı sayfalar tasarlamaktan alıkoyacağı için sayfaları iki farklı biçimde tasarlayabilir ve ayrı dizin veya altdomainlerde sunabiliriz. Bu ise bize ek bir külfet getirir ama linux vb. ile sayfaları bash scriptlerle vs. otomatik hazırlattırarak bu sorunu aşabiliriz. Bir başka çözüm ise PHP gibi bir dil kullanarak, tarayıcı bilgisine göre farklı şablonlarla sayfaları istek anında cihaza uygun bir biçimde oluşturmak.
Hangi yolu seçersek seçelim Palm PDA, Pocket PC, cep telefonu ve diğer avuçiçi cihazlara uygun olacak biçimde tasarlayacağımız sayfa için bazı kurallarımız var:
1. Frame'lerden ve css, layer, dhtml, flash, java, javascript, resim-haritaları vb. ek özellikleri kullanmıyoruz.
2. Temel HTML etiketlerini kurallara uygun olarak kullanıyoruz. Sayfanın W3 kurallarına uyup uymadığını "tidy" programıyla veya W3 kurumunun sayfasındaki "tidy" uygulamasıyla sınayabiliriz. Temel HTML etiketleri şunlar: html, body, title, head, meta, h1..h6, center, br, p, pre, b, i, a, ul, ol, dl, dt, dd, li, img, table, tr, td, blockquote, strong, form, input, textarea, select, option... Bunlardan bazıları da çoğu tarayıcı tarafından tanınmayacak ve es geçilecektir. Bu durumun işlevsellikte bir sorun oluşturup oluşturmadığını sayfayı çeşitli cihazlarda açarak sınamalısınız.
3. Grafiklerin renksiz ve ufak biçimlerinin de seçilebilir olmasını sağlayın. Kimi cihazlar sadece siyah-beyaz, kimileri 4 ya da 16 ton gri, kimileri de 256 ve üstü renk desteği sağlar. İnternet destekli cep telefonlarının ekranları da 80x80 çözünürlük gibi oldukça ufak boyutlarda olabilmektedir. Palm PDA'larda ise 150x140 çözünürlük hala eski bir standart (160x160'lık ekranın bir kısmı kaydırma çubuklarına vs. ayrılıyor). Bu cihazlarda çalışan bazı www-tarayıcıların grafikleri göstermediğini de unutmamalı.
4. Tablo vb. kullandıysanız bunların ufak ekranlarda sorun ve karışıklık yaratmamasına, iç içe geçerek anlaşılmaz olmamasına dikkat edin. Sayfanın solunda bir menü yapmayı unutun. Monitörde sayfa güzel gözüksün diye kullandığınız tabloların avuçiçi cihazlarda hiçbir anlamı yoktur.
5. Cihazların belleklerinin ve internet hızlarının yetersiz olduğunu unutmayarak sayfa ve grafikleri makul büyüklüklerde bulundurun. Yüzlerce kilobayt büyüklüğünde bir www sayfasının bu cihazlarda görüntülenememe olasılığı vardır.
6. Sayfalarınızı önbelleklerle rahat geçinir biçimde tasarlayın. Sayfalar PHP vb. ile oluşturuluyorsa GET-If_Modified_Since isteklerini yakalayıp uygunca yanıtlayın. Expires ve Last_Modified gibi başlıkların tarayıcıya gönderilmesini sağlayın. PDA için hazırladığınız sayfalar yüksek olasılıkla içeriği sürekli değişen sayfalar değildir. PDA'yı veya avuçiçi cihazı her seferinde sayfayı yeniden istettirerek yormayın. Sayfanızda borsa verileri bile geçiyor olsanız. Expires başlığını 5 dakika sonrasına ayarlamanızda oldukça fayda var.
7. Bağlantı geçişlerini sorun çıkarmayacak bir biçimde yerleştirin. Bunları sayfanın hem üstünde hem de altında tekrarlamak yararlıdır. Bunları kafa karıştırmayacak biçimde ve zekice hazırlayın. Bu kısımda onlarca link koymak sadece ziyaretçiyi zora sokar ve sayfaların kullanımını zorlaştırır.
Örnek PHP kodu:
Diyelim ki anasayfamızın EudoraWeb tarayıcısı ile açıldığında farklı
bir şablon ile gösterilmesini istiyoruz. Bunu şöyle sağlayabiliriz:
<?php
$agent=getenv("HTTP_USER_AGENT");
if ( strstr($agent,"EudoraWeb") ) {
include("sablon-palm-ust");
include("index.txt");
include("sablon-palm-alt");
exit;
}
?>
Bu kodu ana sayfamızı oluşturan index.php dosyasının en başına yerleştiriyoruz.
getenv komutu ile kullanıcının hangi tarayıcıyı kullandığı bilgisini
edinip, bunun bildiğimiz bir Palm tarayıcısı olup olmadığını denetliyoruz
(bu örnekte EudoraWeb). Ardından da normal ana sayfa yerine, daha önceden palm
için hazırladığımız sayfa altı ve üstü şablonlarını anasayfa göbeğine sardıktan sonra
tarayıcıya yollayarak php betiğinden çıkıyoruz.
Örnek sayfa üst şablonu:
<html><head>
<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=ISO-8859-9">
<title>Bilim :: Bilim felsefesi, fizik, robotik, yapay zeka</title>
</head><body>
<h2>BİLİM</h2>
<hr><center>
<center>
<a href="/">| Anasayfa |</a>
<a href="/pda/fizik.html"> Fizik |</a>
<a href="/pda/robotik.html"> Robotik |</a>
<a href="/pda/makaleler.html"> Makaleler |</a>
<a href="/pda/ekitap.html"> Ekitap |</a>
</center>
<hr>
<!-- içerik başlar: -->
Bu örneği sablon-palm-ust adıyla kaydedersek daha yukarıdaki php betiği
bu şablonu kullanacaktır. Bu sayede Palm için sayfanın daha hızlı ve işlevsel
olmasını sağlayabiliriz. Şablonda Bağlantıları " | " işaretleri ile ayırarak
tuş gibi görünmesini sağladık. Ayrıca sayfaların pda'lara uygun bir biçiminin de
/pda/ klasöründe bulunduğunu varsaydık.
Şubat 2006
ilker Fıçıcılar
Not: Bu yazılar izin alınmaksızın kopyalanabilir. Ama yazara ve alıntının yapıldığı adrese referans vermek tamamıyla alıntıyı yapanın etik anlayışına bırakılmıştır...
--
Arama önerileri:
pda,
palm,
pocket pc,
pocketpc,
cep bilgisayarı,
ipaq,
iphone,
palm os,
palmos,
treo,
handspring,
blazer,
pocketlink,
xiino,
plucker,
isilo,
eudoraweb,
eudora,
eudoramail,
pda,
personal digital assistant,
html,
web,
wap,
gprs,
Kaynak gösterecekler için referans:
"PDA'lara Uygun WWW Sayfası Yapımı",
İlker Fıçıcılar,
http://www.KlavyeMonitor.com/PDA_ve_cep_telefonu_icin_www_sayfasi_yapimi.html
İlgili Benzer Yazılar:
|